“Meld je vooral niet aan bij een kunstacademie – de kans dat je wordt toegelaten is klein.” Dit was het goedbedoelde advies van één van Henks eerste docenten aan de Grafische MTS in Utrecht. Desondanks meldde hij zich de volgende dag aan bij verschillende kunstacademies in Nederland. Dat dit een goede beslissing is geweest, blijkt uit de rest van zijn verhaal.
Henk van Assen is grafisch ontwerper, in 1961 geboren op een woonboot in Hattem, Gelderland. Sinds 1991 woont en werkt hij in de Verenigde Staten. Hij heeft er in de loop der jaren een gerenommeerde studio opgebouwd met voornamelijk culturele opdrachtgevers. Zijn portfolio bestaat uit een grote verscheidenheid aan ontwerp projecten – van boeken tot huisstijlen, van drukwerk tot tentoonstellingen en digitale media.
Woonboot in het Apeldoorns Kanaal, Hattem, waar Henk is geboren in 1961
Henk groeit op in Hattem, een kleine stad aan de IJssel, samen met zijn broer Johan en zus Thera. Ze spelen veel op en bij het water en met hun eigen roeiboot maken ze menig tochtje op de IJssel. Als Henk acht jaar is, verhuist het gezin van de woonboot naar de bakkerij van zijn inmiddels gepensioneerde grootvader, maar ook dan behoudt de rivier een grote aantrekkingskracht.
Zijn moeder, Riet de Jong, is naast huisvrouw ook secretaresse op de plaatselijke middelbare school. Zijn vader, Wim van Assen, werkt lange tijd in zijn vaders bakkerij en daarna bij verffabriek Talens in Apeldoorn. Hij is een bekwaam autodidactisch kunstschilder en is in zijn vrije tijd meestal aan het tekenen en schilderen. Het gezin gaat naar tentoonstellingen en musea en er komen regelmatig bevriende kunstenaars bij hen op bezoek. Zo leert Henk op een natuurlijke en speelse manier de wereld van de beeldende kunst kennen.
Olieverf, aquarel, and linoleum druk, gemaakt door Henk’s vader, Jan Willem van Assen
Jan Willem van Assen: Een onstuimig talent. Catalogus voor tentoonstelling in Voerman Museum, Hattem, 2016. Ontwerp: Henk van Assen
Schriftelijke cursus
Op de middelbare school komt Henks interesse in tekenen, grafische kunst en atlassen aan het licht. Na het behalen van zijn havo-diploma vervult Henk de militaire dienstplicht. Hier krijgt hij de mogelijkheid om zich bij een destijds populaire schriftelijke onderwijsinstelling in te schrijven voor de cursus Commercieel tekenen. Dit is een voorbereidende cursus voor de opleiding tot reclametekenaar en werken in de grafische industrie. Het is de eerste stap om zijn belangstelling voor grafisch ontwerpen (een term die toen nog niet vaak gebruikt werd) in praktijk te brengen.
Na zijn militaire dienst krijgt hij een baan op een binnenvaartschip, Festina Lente, en vaart hij over de rivieren en kanalen van Nederland, Duitsland en Zwitserland. Hij herinnert zich de irritatie van zijn kapitein toen deze ontdekte dat Henk ’s nachts letters aan het tekenen was met een Rotring-pen in plaats van de nodige slaap te nemen voor het harde werken de volgende dag.
Nederlandse leger 1980-82. Als schippersknecht varend op de Rijn, 1982
In de periode van 1982 tot 1984 rijdt Henk door heel Nederland als vrachtwagenchauffeur bij een pakketdienst. Daarnaast volgt hij de avondopleiding aan de Grafische MTS in Utrecht. Deze lessen versterken zijn idee dat hij zich professioneel verder wil ontwikkelen in het grafisch ontwerpen. Uiteindelijk meldt hij zich aan bij verschillende Nederlandse kunstacademies en in 1984 wordt hij toegelaten tot de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten (KABK) in Den Haag.
Opleiding aan de KABK in Den Haag
Zijn docenten zijn onder anderen de vermaarde typografen Gerrit Noordzij en Reynoud Homan. Na het eerste algemene jaar richt hij zich op kalligrafie en letterontwerp en vervolgens op meer complexe typografische en vormgevingsprojecten. Hij is bijzonder gedreven in zijn studie en studeert in 1988 cum laude af.
Schetsen voor eindexamenproject aan de KABK. Rechtsboven: een handgemaakte poster voor een denkbeeldige identiteitscampagne voor uitgeverij Veen/Reflex
Collage van foto’s van verschillende klassen aan de KABK, 1986-1988. Met o.a. Mary Bentham, Angelique Hinderink; Bart Konings; Dik Klut; Jeroen van Pelt; Karen Polder, Peter Verheul, Colette Lacoste, Maarten Evenhuis en leraar illustratie Alfons van Heusden. Meeste foto’s: Bart Konings
Niet alleen zijn docenten, ook studie- en huisgenoot Peter Willberg inspireert Henk in zijn werk en projecten. Peter komt uit een familie met Duitse ontwerpers en docenten, onder wie Hans Peter Willberg en Walter Breker, de laatste bekend om zijn affiches voor de Kieler Woche. Peter, die het vak grafisch ontwerpen heel serieus neemt, heeft grote invloed op Henk. Peters vader regelt in de zomer van 1985 een stage voor Henk bij de Duitse drukkerij Weißbecker in Frankfurt, waar hij de vele technische aspecten van het drukproces leert kennen.
In 1986 bezoekt een vertegenwoordiger van Apple één van de lessen om de mogelijkheden van de eerste Apple computers te demonstreren. Henk herinnert zich nog goed dat hij bij het zien van de sterk gepixelde Garamond-letters op het beeldscherm dacht dat deze manier van letterontwerpen nooit een succes zou worden. Van docent Gerrit Noordzij dreigt hij een onvoldoende te krijgen voor de eindexamenopdracht omdat er geen titel op de boekomslag staat. Gelukkig neemt Noordzij toch de moeite om het binnenwerk te bekijken. Hij is daarmee zeer tevreden en herziet de onvoldoende. Ook mag Henk nog graag terugdenken aan de vakken boekdrukken en zeefdrukken, toentertijd de enige technieken waarmee je grote affiches kunt maken. Of aan de tijd die hij doorbracht in het keldercafé met medestudenten, met sommigen van wie hij nog steeds bevriend is. Of wakker worden op het dak van de school na het afstudeerfeest in een strandtent in Scheveningen.
Gerrit Noordzij met studenten en een gastdocente uit Japan, 1986
Interesse in letterontwerpen. Boven: schetsen en handgeschilderde lettertypes voor Gerrit Noordzij’s klas. Onder: verder ontwerp, gemaakt met een digitaal programma, voor de graduate studies aan Yale University
Eerste werkervaring
Van 1988 tot 1991 werkt Henk als stagiair voor de ontwerpbureaus Total Design en Hard Werken en bij zelfstandig ontwerper Reynoud Homan, waar hij professionele ervaring opdoet in tal van projecten. Hans Brandt wordt directeur in de jaren dat Henk bij TD werkt, terwijl Wim Crouwel nog af en toe op het kantoor langskomt. Ze hebben net een nieuw kantoor geopend in de havenbuurt van Amsterdam, een ultramoderne en professionele studio. Henk werkt in het team van grafisch ontwerper Ben Bos voor Randstad en diverse kleinschalige projecten. Als Henk en een andere stagiair hun namen als credit op een kleine flyer voor een liefdadigheidsorganisatie zetten, worden ze terechtgewezen door hun teamleider. Hij maakt hen duidelijk dat het niet de bedoeling is dat ze té veel ambitie tonen.
Onder invloed van zijn studie en stageplekken krijgt Henks werk meer de kenmerken van het modernisme, ontwikkeld door Piet Zwart en de beweging De Stijl. Karakteristiek hiervoor is het toepassen van eenvoudige geometrische vormen, primaire kleuren en een geabstraheerde esthetiek. Hoewel Henk deze specifieke vormentaal overneemt, is hij zich daar op dat moment nog niet bewust van. In deze tijd wordt bij Total Design het ontwerpen met een computer geïntroduceerd, de Aesthedes. Deze neemt een hele ruimte in beslag en slechts drie mensen op het bureau kunnen ermee werken. Henk wordt gevraagd een certificaat voor Randstad te ontwerpen, wat zijn eerste kennismaking is met computergestuurd ontwerpen (CAD).
Randstad trainingscertificaat. Uitgevoerd op de Aesthedes computer tijdens stage bij Total Design, 1988
De stage bij Hard Werken, de ‘bad boys’ van Rotterdam, is een totaal andere ervaring en opnieuw zeer waardevol voor Henks ontwikkeling als grafisch ontwerper. Bij dit bureau gaat het allemaal op een andere manier, tot en met het parkeren van de fietsen in de gang van het kantoor. Henk werkt in het team van Rick Vermeulen, dat in die tijd veel boekomslagen maakt. Henk herinnert zich met genoegen de lunches aan de keukentafel die door de studio zelf worden geregeld, met brood, hagelslag, kaas, enz. Hij vertelt dat Gerard Hadders dan altijd sterk aanwezig was en provocerende vragen stelde aan iedereen, ook aan de stagiairs, waardoor je aan het denken werd gezet over uiteenlopende onderwerpen en concepten. De verschillen in ontwerpfilosofie tussen Total Design en Hard Werken zijn groot en vormen Henks visie over wat een goed ontwerp is. Hij realiseert zich dat het belangrijk is om ontwerpen te maken met een duidelijk gestructureerde vorm, die tegelijkertijd een flinke dosis visuele expressie bevatten. Dit principe hanteert hij tot op de dag van vandaag in zijn ontwerpen.
Uiteindelijk is het Reynoud Homan die Henk een baan in zijn studio aanbiedt. Deze samenwerking plant in Henk een definitieve passie voor boekontwerp en de realisatie dat in een goed ontwerp zowel de algemene layout als de talloze kleine details een gelijkwaardig deel van het totale ontwerp uitmaken. De studio is gevestigd in de Amsterdamse Hallen, destijds een markt voor de groothandel in groente en fruit. Dit is de komende twee jaar zijn werkplek en Henk herinnert het zich als een geweldige werkomgeving. Homan is een gerenommeerd boekontwerper en maakt talrijke hoogstaande boekontwerpen voor belangrijke musea en organisaties in Nederland. Henk neemt deel aan de vergaderingen en andere bijeenkomsten en krijgt zo een indruk van de culturele wereld in brede zin. Tijdens één van zijn eerste klantgesprekken gaat Henk zó op in het moment dat hij gedurende de hele vergadering zachtjes zit te fluiten. Homan vraagt Henk naderhand of dit misschien een gewoonte is en verzoekt hem vriendelijk om dit voortaan alleen ná de vergadering te doen.
Het is in die tijd nog gebruikelijk om op de drukkerij aanwezig te zijn wanneer een boek wordt gedrukt. Zo leert hij bij elk bezoek aan Rosbeek, Veenman, Lecturis, Spruyt, Rob Scholte – enkele van de belangrijkste drukkerijen in Nederland – het drukkersvak beter kennen.
Verder studeren in de VS
In de twee jaar dat Henk voor Reynoud Homan werkt, groeit het verlangen om verder te studeren. Met de enthousiaste steun van Homan meldt hij zich aan bij masteropleidingen in het Engeland, Zwitserland en de Verenigde Staten. In de jaren tachtig is een masteropleiding voor grafisch ontwerp nog niet zo gebruikelijk en er zijn nog maar weinig universiteiten die dit programma in hun pakket hebben. Henk wordt aangenomen aan de Yale University School of Art in New Haven, Connecticut en start in 1991 met de masteropleiding (MFA-programma). Zijn docenten zijn onder anderen Sheila de Bretteville, pas door de universiteit aangenomen; Michael Rock, oprichter en directeur van Studio 2×4; Chris Pullman, vice-president van de afdeling Design and Branding van de tv-zender WGBH in Boston, een prominente Amerikaanse publieke omroep; en John Gambell, een voormalig ontwerper aan Yale University die Henk een passie voor kleine typografische details bijbrengt. Ook volgt hij lessen bij Michael Roemer, een in Duitsland geboren Amerikaanse filmregisseur, producer en schrijver. De lessen van Roemer zijn van grote invloed op Henks ideeën over de visuele verhaallijn van een ontwerp. Henk verwachtte te studeren bij design-iconen als Paul Rand en Armin Hofman, maar deze zijn allemaal vertrokken vanwege de komst van ‘the new kid on the block’, Sheila de Bretteville. Achteraf gezien past de nieuwe, jongere generatie docenten veel beter bij Henk, omdat zij nieuwe elementen toevoegen – zoals het belang van gedegen onderzoek – die voorheen aan het lesprogramma ontbraken.
De ontwerpafdeling is gevestigd in een klein negentiende-eeuws neogotisch bakstenen gebouw, maar veel lessen worden gegeven in de naastgelegen Rudolph Hall (ontworpen door architect Paul Rudolph en voltooid in 1963 als het Art and Architecture-gebouw).
Links: de campus van Yale. Rechts: het Yale Art and Architecture-gebouw, ontworpen door Paul Rudolph
Henk bij afstudeerceremonie met Sheila de Bretteville, Michael Rock, en John Gambell
Tegelijkertijd ondergaat de ontwerpafdeling in deze jaren een soort ‘Nederlandse invasie’. Henk wordt gevraagd om Irma Boom officieel uit te nodigen, die in New York is voor de opening van een tentoonstelling georganiseerd door Ellen Lupton, senior curator of Contemporary Design at Cooper Hewitt, Smithsonian Design Museum, New York. Irma accepteert de uitnodiging en tijdens haar opeenvolgende jaarlijkse bezoeken aan de masteropleiding grafisch ontwerpen worden, bij de borrel, de nieuwste ontwikkelingen in de Nederlandse ontwerpwereld besproken. In de komende jaren zullen ook Karel Martens, Linda van Deursen en tal van andere Nederlandse grafisch ontwerpers te gast zijn bij het MFA-programma van Yale.
Henk (achterste rij) met zijn MFA klasgenoten op bezoek bij Paul Rand, die zich had teruggetrokken uit het design-programma in 1991
Links: Chris Vermaas op bezoek bij het MFA programma voor een workshop, 1991. Rechts: Henk met Irma Boom, karaoke in Norfolk, Connecticut voor een najaars-retreat met MFA studenten, 1992
Vanaf het begin merkt Henk dat er een groot verschil is tussen de lessen op de Koninklijke Academie en de veel vrijere benadering op Yale University. Op de KABK lag de nadruk voornamelijk op het ‘maakwerk’, het uitvoeren van ontwerpprojecten, terwijl op Yale veel meer aandacht is voor onderzoek, conceptontwikkeling, cultuurhistorie en het ontwikkelen van je persoonlijke stem en eigen signatuur.
Henk schrijft in 1993 zijn MFA-afstudeerscriptie, met als titel Visual Flow: Cinematography and Graphic Design, waarin hij de relatie onderzoekt tussen cinematografische technieken en andere visuele middelen in de filmkunst en hoe dat sequentieel grafisch ontwerp kan beïnvloeden. Zijn onderzoek richt zich onder andere op het werk van Alex Brodovitch (voormalig artistiek directeur van Harper’s Bazaar); Marshall McLuhan’s The Medium is the Massage, ontworpen door Quentin Fiore; en Sergey Eisenstein, de Russische filmregisseur, scenarioschrijver, filmmonteur en wetenschapper, vooral bekend door zijn baanbrekende geluidloze film, Battleship Potemkin (1925). Natuurlijk ontbreekt ook Eisensteins montagetheorie niet aan deze lijst, die het filmmaken naar een hoger plan tilde door te laten zien hoe montage nieuwe betekenissen en emotionele en psychologische reacties kan creëren; zijn werk heeft talloze ontwerpers en filmmakers beïnvloed. De ervaringen op Yale voegen nieuwe dimensies toe – educatief en technisch – aan Henks perceptie van de wereld van het grafisch ontwerpen. Met daarbij nog een gigantische bibliotheek, de museumcollecties van Yale, email in de kinderschoenen en een nog nauwelijks bestaand internet. Terugblikkend constateert Henk: “Het voelde allemaal heel opwindend en nieuw.”
Schetsen voor onderzoeksprojecten naar visuele sequentie
Poster voor een tentoonstelling van eerstejaars MFA-studenten. Gezeefdrukt op een plattegrond van New Haven
Freelance ontwerpprojecten tijdens studie aan Yale University
Eerste stappen als docent
In 1993 verhuist Henk naar New York, de stad die tot op de dag van vandaag een dynamische werkomgeving en bron van inspiratie voor hem is. In eerste instantie werkt hij als freelancer bij Lippincott and Margulies, een grote studio die huisstijlen en visuele vormgeving voor de zakelijke markt verzorgt en daarna bij Eric Baker Design and FGI Inc. Dan begint ook zijn loopbaan als docent, eerst aan de School of Visual Arts in New York en vervolgens aan de University of the Arts (UA) in Philadelphia. Aan de UA wordt een strak lesprogramma gevolgd, vastgesteld door bekende Europese ontwerpers als Hans Alleman en de Amerikaan Ken Hiebert, die heeft gestudeerd bij Armin Hofman, Emil Ruder en Kurt Hauer in de Fachklasse für Grafik aan de Allgemeine Gewerbeschule Basel. De school heeft een doordacht lesprogramma, waardoor Henk zijn eerste lessen meteen goed onderbouwd kan geven.
Na deze positieve start wordt hij uitgenodigd om les te gaan geven aan de Universiteit van Texas. Hij verhuist naar Austin en zal er vier jaar blijven wonen. Hij realiseert zich voor de eerste keer dat het lesgeven een belangrijk onderdeel van zijn carrière kan worden. Gedurende de eerst twee jaar heeft hij nog weinig freelance opdrachten en daardoor heeft hij alle tijd om te onderzoeken welke lesstof hij kan doceren en vooral hóe hij kan lesgeven. De samenwerking met collega’s Edward Triggs, Dan Olson, Miodrag Mitrasinovic en Katie Salen is cruciaal en legt het fundament om effectief met studenten binnen een grote universiteit te werken.
Aanpassen aan de cowboy-cultuur in Texas. Houston Rodeo, 1998
In 1999 accepteert Henk een aanstelling als docent grafisch ontwerpen aan Yale University en hij verhuist terug naar New York. [1] De afdeling grafisch ontwerpen is nog steeds een van de meest vooraanstaande grafisch-ontwerpopleidingen in de Verenigde Staten, opgericht in 1951 door voormalig Bauhaus-docent Josef Albers nadat hij en zijn vrouw Annie waren gestopt met lesgeven aan Black Mountain College. Henk verdeelt zijn tijd tussen New York, waar hij een eigen studio heeft in zijn appartement in East Village, en New Haven, waar hij lesgeeft. In 1994 verplaatst Henk zijn studio naar DUMBO, Brooklyn, op dit moment nog steeds de standplaats van HvADesign. [2]
HvAD studio in DUMBO, Brooklyn. uitzicht op de Manhattan Brug en interieur van de studio
Eigen studio
Bij HvADesign werkt Henk – samen met een groot aantal verschillende medewerkers door de jaren heen – aan talrijke projecten. De eigenlijk start van de studio was [Re]Reading Perspecta (MIT Press, 2004), een duizend pagina’s tellende bloemlezing uit vijftig jaar Perspecta, de jaarlijkse uitgave van Yale’s School of Architecture. Al snel werd duidelijk dat er extra ondersteuning nodig was om het enorme project te kunnen uitvoeren. Amanda Bowers en Sarah Gifford, pas afgestudeerde studenten van Henk, waren de eerste werknemers van HvADesign en er zouden er in de loop der jaren nog vele volgen.
Boekontwerp, omslag en verschillende spreads van [Re]Reading Perspecta, 2004
De klanten van HVADesign zijn uitgeverijen en opdrachtgevers uit de culturele sector, nonprofit-instellingen en het onderwijs. Deze diversiteit leidt tot een grote variatie aan projecten – van huisstijlen en boekontwerpen tot het maken van websites, bewegwijzeringen en tentoonstellingen. Het is geen verrassing, gezien zijn jeugd omringd door kunst, dat Henk graag opdrachten doet voor musea en kunstgaleries. Tot zijn opdrachtgevers behoren Yale University Press, Acquavella Gallery, Guggenheim Museum, New York Public Library, Museum of Fine Arts Houston, FotoFest Houston, Rizzoli Publishing, California Museum of Photography, Zwirner Gallery en de Royal Canadian Academy of Arts. Ruim vijftien jaar lang ontwerpt HvADesign een groot deel van de kunstcatalogi voor Acquavella, evenals publicaties voor Zwirner, Pace, Mirviss en DiDonna kunstgaleries. Voor het Museum of Fine Arts in Houston ontwerpt de studio meerdere catalogi voor de Latijns-Amerikaanse afdeling van het museum.
Daarbij is en blijft boekontwerp voor Henk de hoeksteen van zijn ontwerpstudio. Een ruwe schatting is dat de studio meer dan tweehonderd boektitels heeft ontworpen. Met zijn opleidingen aan de KABK en Yale als basis, alle werkervaring die hij nadien heeft opgedaan – vooral bij Total Design, Hard Werken, Reynoud Homan – en de lessen van John Gambell, die zijn begrip voor de ‘micro’-componenten die een rol spelen bij typografie vormden, is Henks nooit aflatende interesse in grid-structuren en de sequentie van visuele materialen uitgegroeid tot de signatuur van HvADesign in al zijn werk voor de culturele sector.
Selectie van recente boekontwerpen voor diverse musea en uitgeverijen
Selectie van catalogie voor Acquavella Galleries, 2012-2026
Selectie van catalogie voor het Museum of Fine Arts, Houston, 2000-2026
Een boekontwerp is een verzameling beslissingen die van invloed zijn op de tekstuele en beeldende inhoud, vormgegeven door de mogelijkheden van de toepassing van stramien, sequentie, kleur, typografie, contrast, ritme, uitsnede, materiaalgebruik en ten slotte de druk- en bindtechniek. Henk ontwerpt boeken nadrukkelijk als een driedimensionaal object. Textuur, de specifieke kenmerken van het bindmateriaal of het papier, en aanvullende elementen die de lezerservaring kunnen verrijken, zijn door HvADesign op unieke wijze toegepast in veel prijswinnende boekontwerpen tijdens zijn jaren in de Verenigde Staten. En, hoewel deze boeken zijn uitgegeven volgens de regels en gebruiken van ‘de Amerikaanse uitgeverswereld’, zijn ze nog altijd steeds op de Nederlandse grafische traditie, waarvan Henk onmiskenbaar deel uitmaakt.
Selectie van spreads uit Ed Ruscha: OKLA
Aangepaste half-omslag voor de Spaanstalige versie van Untangling The Web: Gego’s Reticulárea, MFAH ICAA, 2007
Catalogus voor de FotoFest Biennial 2016. De grafische identiteit is aangepast voor de fore edge van het boek
Behalve boekontwerpen heeft zijn studio ook meerdere tentoonstellingen ontworpen voor opdrachtgevers zoals de New York Public Library, het Schomburg Center for Research in Black Culture en het Museum of Photography in Riverside, Californië. Kortgeleden heeft HvADesign een opmerkelijke tentoonstelling ontworpen voor het Museum of Photography, genaamd Digital Capture: Southern California and the Pixel-based Image World, een indrukwekkende overzichtstentoonstelling die zes decennia (1962-2020) beslaat en de geschiedenis en creatieve toepassingen van digitale beeldtechnologie onderzoekt – vanaf de Koude Oorlog en de ruimtewedloop in de jaren zestig – tot het niet meer weg te denken gebruik van digitale media in de huidige maatschappij.
Grafische identiteit voor de tentoonstelling Digital Capture – Captura Digital
Selectie van tentoonstellingsidentiteiten en ontwerpen voor de New York Public Library en het Schomburg Center for Research in Black Culture
Identiteiten voor organisaties en evenementen vormen de derde pilaar van de studio, vaak met een typografische invalshoek.
Selectie van (typografische) logo’s, 2005-2025
Identiteit voor Center of Collaborative Arts and Media, New Haven, Connecticut, 2018
Selectie van drukwerk voor verschillende tentoonstellingen
Voor FotoFest Houston (opgericht door Wendy Watriss en Fred Baldwin, met als huidige directeur Steven Evans) ontwerpt Henk sinds 2008 de campagnes voor hun biënnale. Momenteel werkt hij aan de opzet van het ontwerp voor het veertigjarig jubileum van de organisatie, dat in maart 2026 zal worden gevierd in Houston.
Logo-ontwerpen voor FotoFest Biennial, 2008-2026
FotoFest Houston Biennial campagne 2020, uitgegeven door Schilt Publishing Amsterdam
FotoFest Houston Biennial campagnes 2018, uitgegeven door Schilt Publishing Amsterdam
Door de jaren heen heeft Henk meerdere tentoonstellingen ontworpen voor de Yale School of Art in Green Hall en de aangrenzende Edgewood Gallery – met name tijdens het decanaat van Robert Storr, voormalig senior curator van het Museum of Modern Art – zoals de meeste van Storrs affiches en identiteiten voor tentoonstellingen.
Posters voor verschillende tentoonstellingen aan de Yale School of Art, 2006-2016
Sinds 2020 werkt Henk ook aan een aantal projecten samen met kunstenaar/ontwerper Robert Tombs, directeur van de Royal Canadian Academy of Arts in Ottawa, Canada. De samenwerking begon met een uitnodiging aan Henk om een lezing te geven over Nederlandse grafische vormgeving ter gelegenheid van de 75ste herdenking van de bevrijding van Nederland door de Canadese en andere geallieerde legers aan het einde van de Tweede Wereldoorlog. Deze herdenking was aanleiding voor het samenstellen van de lezing An Enduring Influence: Dutch Graphic Design from the 1940s Resistance to the 1990s Internet. De opmaat van de lezing was het verzetswerk van Willem Sandberg, waaronder enkele pamfletten voor die Nederlandse vrouwen waarschuwden om toch vooral voorzichtig te zijn met Canadese soldaten. De online lezing, die werd ingeleid door de Nederlandse ambassadeur in Canada, Innes Coppoolse, trok kijkers uit Canada, VS, Ierland, Frankrijk, Noorwegen, Nederland, Duitsland, Italië, Griekenland, Brazilië, Australië en de Cookeilanden. [3]
Sinds deze presentatie heeft Henk samengewerkt met RCA aan diverse tentoonstellingen en artikelen, zoals de tentoonstellingen art+language: Contemporary Korean Graphic Design; Ghost Stations: Amanda Dawn Christie, Thaddeus Holownia and Radio Canada International; Pasapkedjiwanong: Mary Anne Barkhouse and Olivia Whetung; New Topographies: Leslie Reid and Barry Pottle; Text Heavy: The Art of Type Design by Nick Shinn; en het boek Marina Roy, Jinny Yu & the Painted Object.
Posters voor verschillende tentoonstellingen aan the Royal Canadian Academy of Arts, Ottawa, Canada, 2022-2025
Workshops over de hele wereld
Voor Henk is het lesgeven – aan Yale University, Parsons en via workshops – net zo belangrijk als zijn eigen ontwerpstudio. Al meer dan vijftien jaar geeft hij wereldwijd workshops over typografische onderwerpen, met name in China, waar hij inmiddels al veel kunstacademies en universiteiten heeft bezocht. In zekere zin maken deze lessen de cirkel rond, omdat hij overal de studenten enkele met de hand te tekenen letteroefeningen laat doen die hij zelf heeft geleerd in de lessen van Gerrit Noordzij. Studenten op verschillende continenten staan met plezier open voor het handmatige vakwerk, vooral na de digitale golf waarmee we de afgelopen dertig jaar zijn overspoeld. Henk is vast gastdocent aan de Universidad de Monterrey in Monterrey, Mexico en heeft workshops en lezingen gegeven in de VS, Canada, Israël en Servië. Hij is samen met Tamar Many medeoprichter van MindState, een organisatie die workshops organiseert om ontwerpers, experts en studenten bedrijfskunde en in technische vakken samen te brengen.
Internationale workshops. Met de klok mee: Nanshang, China; Shanghai; Tel Aviv, Israël; Monterrey, Mexico. Een selectie van posters die workshops aankondigen
Poster voor een lezing over Nederlands grafisch ontwerpen in Monterrey, Mexico, 2024. Ontwerp: Henk van Assen
In 2000, terug in New York na vier jaar in Austin gewoond en gewerkt te hebben, probeert Henk zijn heimwee naar Austin een plek te geven en start samen met Dan Olson een project waarmee ze de typografie van ranch gates in het zuidwesten van de VS willen documenteren. Ze reizen duizenden kilometers door Arizona, Colorado, New Mexico, Nevada, Utah, Texas en Oklahoma en fotograferen meer dan vijfhonderd van zulke toegangspoorten. Hun aandacht is vooral gericht op de lokale, autochtone typografie, gemaakt door boeren en ranchers die waarschijnlijk weinig kunst- of ontwerpkennis hadden. Ondanks – of juist dankzij – hun onwetendheid levert dit veel interessante typografische vondsten op. In het boek Ranch Gates of the Southwest, uitgegeven door Trinity University Press in 2009, hebben Henk en Dan meer dan honderd foto’s opgenomen. De promotietekst van de uitgever luidt als volgt:
In Ranch Gates of the Southwest, Daniel Olsen and Henk van Assen present more than 100 full-color photographs of ranch gates taken across Colorado, Utah, Nevada, Texas, Oklahoma, New Mexico, and Arizona. From rugged and functional to stylized and adorned, ranches with names such as F. V. Cuahope Ranch, High Lonesome, Felix River Ranch, and Rancho Quatro Hermanas reveal cultural history, landscape features, and individualism through language and design. Lucy R. Lippard’s introduction offers historical and cultural context of ranches and their gates. Landscape architecture professor Kenneth I. Helphand explains the environmental history of ranches from land appropriation and naming to the impact of gates on the landscape. In their own essays, Olsen and van Assen tell the behind-the-scenes story of making the book and describe type design and language from their perspectives as designers and photographers. Ranch Gates of the Southwest is both a sumptuous documentary record and a tribute to a quintessentially American symbol.
Ranch Gates of the Southwest, uitgegeven door Trinity Press, San Antonio, TX, 2012
In een ander nevenproject werd Henk uitgenodigd door enkele voormalig Yale-studenten om een billboard te ontwerpen in Queens, de meest etnisch diverse wijk van New York City. Zijn ontwerp vraagt aandacht voor het bevorderen van onderling respect binnen de samenleving.
Billboard voor 4 x 18, een organisatie, die lege billboards in New York City en de regio opvult met kunst en ontwerp
‘Practuation’
Ondanks zijn grote betrokkenheid bij meerdere en uitlopende projecten in het onderwijs blijft Henk trouw aan het werk voor HvADesign. Hij is directeur en manager van een ‘multidisciplinaire ontwerpstudio’ en is trots dat hij de synergie tussen onderwijs en praktijk volledig kan benutten. Hij noemt dit in zijn lezingen ook wel ‘practuation’.
Henks studio is onveranderd gevestigd in New York, maar zelf woont hij inmiddels in Haddam, Connecticut, samen met zijn vrouw Melissa Liles, die specialiste is op het gebied van internationale onderwijsuitwisseling en mededirecteur van IDD (Institute for Developing across Differences). Hij wordt in de Verenigde Staten geprezen als een gepassioneerd docent en gelauwerd grafisch ontwerper, die zijn enthousiasme voor ontwerpprocessen die op onderzoek zijn gebaseerd doorgeeft aan steeds weer nieuwe generaties studenten – en evenzeer aan zijn opdrachtgevers. Daarnaast wordt hij vooral ook gewaardeerd om zijn nooit aflatende plezier om het inhoudelijke vorm te kunnen geven door middel van typografie in al z’n verscheidenheid. Henk is weliswaar minder bekend in zijn geboorteland dan in Amerika, maar is nog steeds een ontwerper in de geest en traditie van de Nederlandse grafische ontwerpen, dat wereldwijd bekend staat om zijn hoogstaande kwaliteit. En op zijn 64ste is Henk zeker nog niet van plan te stoppen.
Op het moment van schrijven geeft Henk voor het 26ste jaar les aan Yale en voor het 12de jaar aan Parsons. Zijn emigratie is deel gaan uitmaken van zijn identiteit als ‘The Dutch Boy’. Het is een hele reis geweest. Van schaatsen op bevroren kanalen tot het leven en werken in de metropool New York en het lesgeven aan Yale. Gelukkig heeft Henk zijn gevoel voor humor en zijn natuurlijke bescheidenheid behouden tijdens deze toch wel epische tocht, wat hem tot een gewaardeerd en veelgevraagd ontwerper en geliefd docent heeft gemaakt in de VS en ver daarbuiten.
—Robert Tombs
President van de Royal Canadian Academy of Arts; kunstenaar; ontwerper
Melissa Leone (designer bij HvADesign) en Henk tijdens de installatie van een pop-up tentoonstelling voor het Brooklyn Center of History. Een voormalige krantenkiosk op een ondergronds perron werd omgebouwd tot een tijdelijke tentoonstelling, East New York (Brooklyn), 2025
Frida, The Making of an Icon, Museum of Fine Arts, Houston, januari 2026. Catalogus ontworpen door HVADesign (Henk van Assen en Melissa Leone)
Noten
[1] art.yale.edu/about/study-areas/graduate-study-areas/graphic-design
[2] hvadesign.com/studio
[3] youtube.com/watch?v=r69zGuaBAuE
Henk van Assen
geboren op 8 juli 1961, Hattem
Auteur: Robert Tombs, januari 2026
Nederlandse vertaling: Thera van Assen
Eindredactie: Sybrand Zijlstra
Portret foto: Aatjan Renders